دوره آموزش کاربردی فقه بازار (ویژه مربیان اصناف)

جدول زمان‌بندی ثبت‌نام در دوره‌های آموزش کاربردی «فقه بازار»
شماره دوره تاریخ برگزاری ثبت‌نام 
دوره اول آبان ماه سال ۱۳۹۵ برگزار گردید.
دوره دوم سال ۱۳۹۶ برگزار گردید.
دوره سوم مهر ماه سال ۱۳۹۷ برگزار گردید.
دوره چهارم ۶ اسفند الی ۱۰ اسفند ۱۳۹۷ (پنج روز) برگزار گردید.
دوره پنجم ۳۰ دی الی ۳ بهمن ۱۳۹۸ (چهار روز) ثبت نام

معرفی اجمالی دوره

این دوره با عنوان «آموزش فقه بازار» در راستای ارتقای علمی «مربیان فقهی اصناف کشور» با همکاری مؤسسه فقه اقتصادی طیبات و بسیج اصناف به مدت ۴ روز در شهر مقدس قم برگزار می‌گردد. در این دوره طلاب و مدرسین شهرهای مختلف کشور با حضور اساتید برجسته معاملات به آموزش مباحثی مانند: اخلاق کسب و کار در اسلام، عقدشناسی، رباشناسی، قراردادهای مبادله‌ای و مشارکتی می‌پردازند. در پایان دوره نیز به قبول‌شدگان گواهینامه اتمام دوره اعطا می‌گردد.

ضرورت دوره

امروزه مسائل مالی و اقتصادی یکی از ضروریات زندگی بوده و کمتر کسی را می‌توان یافت که با مسائل مالی ارتباط نداشته باشد. واحدهای صنفی در ایران بنگاه‌های کوچک اقتصادی هستند که حدود دو میلیون واحد صنفی تولیدکننده و توزیع‌کننده کالا و خدمات را شامل می‌شود که حداقل ۶ میلیون نفر از اشتغال جامعه را دربرمی‌گیرد. این گروه وسیع که در بازارها و محیط‌های اجتماعی و جغرافیایی بسیار متفاوت فعالیت می‌کنند خود دارای بزرگترین و گسترده‌ترین سازمان‌ها و تشکل‌های غیردولتی با عناوین اتحادیه‌های صنفی، مجامع امور صنفی و شورای اصناف کشور می‌باشد و روزانه میلیون‌ها معامله توسط این طیف وسیع اقتصادی در حال انجام است. تأکید فراوان دین مقدس اسلام بر حلال بودن و شرعی بودن معاملات به ویژه شدت حرمت ربا اقتضای آن را دارد که انسان پیش از اقدام به هر فعالیت اقتصادی، احکام آن را یاد بگیرد. امام علی (علیه السلام) در حدیثی می فرمایند: «ای مردم … قسم به خدا، ربا در معاملات شما دقیق‌تر از حرکت مورچه سیاه روی سنگ سیاه است و برای تشخیص آن چاره‌ای جز یادگیری احکام معاملات نیست. هر کس بدون یادگیری احکام مالی، اقدام به فعالیت اقتصادی و مالی نماید، قطعاً به گناه ربا دچار خواهد شد». با توجه به این نکات و با تآکیدی که امیرالمؤمنین حضرت علی (علیه السلام) می فرماید، بحث ربا از پیچیدگی خاصی برخوردار است و به تعبیر آن حضرت که می فرمایند: «من اتجر بغیر علم فقد ارتطم فی الربا» نیاز به این است که پیش از اقدام به فعالیت اقتصادی، ابتدا احکام معاملات جاری در بازار کسب و کار به صورت کاربردی فرا گرفته شود. مطابق بند ن ماده ۳۰ قانون نظام صنفی کشور، واحدهای صنفی جهت اخذ پروانه فعالیت یا تمدید آن باید در کنار سایر آموزش‌های مهارتی که در قانون در نظر گرفته شده است به مدت ۶ ساعت در کلاس فقه بازار به صورت حضوری شرکت نمایند. برابر موافقتنامه بسیج اصناف کشور و مؤسسه فقه اقتصادی طیبات، روحانیونی که تحت عنوان استاد جهت تدریس در دوره‌های فقه اصناف کشور به کار گرفته می‌شوند ابتدا در «دوره‌های آموزش کاربردی فقه معاملات» شرکت نموده و آن را با موفقیت سپری می‌نمایند و با اخذ گواهی پایان دوره در صورتی که سایر صلاحیت‌های مورد نظر احراز گردد، جهت تدریس معرفی می گردند. این دوره به مدت ۴۰ ساعت و به صورت حضوری در شهر مقدس قم برگزار می گردد.

جدول درسی دوره آموزش «فقه بازار»
روزها/ساعات ساعت اول/ساعت دوم/ساعت سوم/ساعت چهارم/ساعت پنجم
روز اول • افتتاحیه
• معرفی و اهداف دوره
• تعریف بانک و تاریخچه آن
• انواع بازارها مالی
• نقش و وظایف بانک
• دیدگاه علما نسبت به بانک و بانکداری
• دیدگاه فقهی اسلام به معاملات جدید
• تاریخچه بانکداری در ایران
• نمودار عملیات بانکی بدون ربا
روز دوم • تجهیز منابع (سپرده‌های پس‌انداز و جاری)
• مروری بر آیات و روایات ربا
• تعریف ربا و انواع آن
• ربا معاملی
• سپرده‌های سرمایه گذاری
• ربای قرضی و ارکان آن
روز سوم • ربای جاهلی
• جریمه تأخیر
• قرض‌الحسنه و کارمزد
• عقود مبادله‌ای
• فروش اقساطی
• خرید سلف
• خرید دین
روز چهارم • اجاره به شرط تملیک
• جعاله
• مرابحه
• استصناع
• مضاربه
• قراردادهای مشارکتی
• مشارکت مدنی
• مزارعه
• مساقات
• جمع بندی
• آزمون

فرم ثبت‌نام

لیست موضوعات و ساعات تدریس اساتید دوره پنجم بسیج اصناف (30/10/98 الی 3/10/98)

روز

تاریخ

 

زمان

عنوان برنامه

رئوس مطالب

استاد

دوشنبه

30/10/98

صبح

8-12

ورود

 

 

عصر

15-16:30

افتتاحیه

اخلاق

آیت الله احدی

16:30-16:45

استراحت

 

 

16:45-17:30

اخلاق  و عقاید اقتصادی

 

 

17:30-18

نماز جماعت

 

 

18-19:30

عقد شناسی

ارکان و شرایط عمومی عقود

 

سه شنبه

1/11/98

صبح

8-10

عقدشناسی

احکام عمومی عقود

 

10-10:15

استراحت

 

 

10:15-12

ربا شناسی

ماهیت و انواع ربا

 

عصر

15-16:30

ربا شناسی

ماهیت و انواع ربا

 

16:30-16:45

استراحت

 

 

16:45-17:30

عقود مبادله ای

احکام اختصاصی بیع

 

17:30-18

نماز جماعت

 

 

18-19:30

عقود مبادله ای

اقسام بیع (نسیه، سلف، مرابحه و خرید دین و …)

 

چهار شنبه

2/11/98

صبح

8-10

عقود مبادله ای

ادامه اقسام بیع

 

10-10:15

استراحت

 

 

10:15-12

عقود مبادله ای

اجاره

 

عصر

15-16:30

عقود مبادله ای

جعاله

 

16:30-16:45

استراحت

 

 

16:45-17:30

عقود مبادله ای

استصناع

 

17:30-18

نماز جماعت

 

 

18-19:30

عقود مشارکتی

عمومات

 

پنجشنبه

3/11/98

صبح

8-10

عقود مشارکتی

مضاربه و مشارکت

 

10-10:15

استراحت

 

 

10:15-12

سپرده های بانکی

پس انداز، جاری و سرمایه گذاری

 

 

نشست

 

دکتر حسن پور

عصر

15-16:30

آزمون