كاهش ارزش پول

شخصى ده سال پیش مبلغى را به دیگرى قرض داده؛ آیا جایز است به عنوان تورم و كاهش ارزش پول، بیش از آن از او بگیرد؟

آیات عظام امام، تبریزى، سیستانى، فاضل، نورى و وحید

خیر، جایز نیست بیشتر از مقدار قرض، از او دریافت كند.

منبع: امام، استفتائات، ج 3، احكام مهريه، س 17 ؛ سيستانى، Sistani.org، مهريه و قرض ؛ خامنه ‏اى، اجوبة الاستفتائات، س 1772 ؛ فاضل، جامع‏ المسائل، ج 1، س 1177 و 1490 و 1031 ؛ نورى، استفتائات، ج 2، س 446 ؛ تبريزى، استفتائات، س 1649 و 1263 و دفتر آیات عظام بهجت و وحيد.

آیات عظام خامنه ای و بهجت

خیر، طلبكار تنها باید اصل طلب خود را دریافت كند و حق ندارد قیمت كاهش ارزش پول را بگیرد؛ مگر آنكه فاصله طولانى و تفاوت فاحش باشد كه در این صورت بنا بر احتیاط واجب، باید مصالحه كنند.

منبع: خامنه ‏اى، استفتا، س 227 و سوال از دفتر آیت الله بهجت.

آیة الله‏ صافى گلپایگانی

خیر، جایز نیست بیشتر از مقدار قرض از او دریافت كند ؛ ولى اگر قرض ‏دهنده، مطالبه مى‌كرده و قرض گیرنده با وجود قدرت بر پرداخت بدهى خود، كوتاهى كرده است؛ باید ضرر قرض دهنده را از این جهت جبران كند و احتیاط آن است كه با هم مصالحه كنند.

منبع: صافى، جامع الاحكام، ج 2، س 1965.

آیات عظام مكارم و نورى

اگر فاصله زمانى به قدرى زیاد باشد كه ارزش پول فوق ‏العاده كاهش یابد – به طورى كه در نظر عرف اداى قرض محسوب نشود (مانند بدهكارى‏ هاى مربوط به ده، بیست سال قبل) – باید معادل روز در نظر گرفته شود و یا لااقل مصالحه گردد.

منبع: نورى، استفتاءات، ج 1، س 636 و 637 و مكارم، استفتاءات، ج 1، س 657، 659.

آیا در كاهش ارزش پول، بین قرض، مهریه، مضاربه، خمس و سایر موارد تفاوتى هست؟

همه مراجع

خیر، تفاوتى میان اقسام بدهى‏ ها نیست.

منبع: تبريزى، استفتائات، س 1649 ؛ فاضل، جامع ‏المسائل، ج 1، س 1490 ؛ امام، استفتائات، ج 3، احكام مهريه، س 17 ؛ سيستانى، Sistani.org، مهريه ؛ نورى، استفتائات، ج 1، س 636 و 637 ؛ مكارم، استفتائات، ج 2، س 1690 ؛ صافى، جامع الاحكام، ج 2، س 1296 و 1297 ؛ خامنه ‏اى، استفتا، س 227 و دفتر آیات عظام بهجت و وحيد.