موسسه طیبات
موسسه تحقیقات و آموزش فقه اقتصادی
مرور رده

کتب و مقالات

توجه: مقالات مندرج در سایت مؤسسه طیبات به منزله تأیید یا رد محتوا و منابع آن نمی‌باشد و صرفاً برای استفاده کاربران می‌باشد.

وضعیت شرط ضمان سرمایه در حقوق اسلام

نویسنده: علیرضا باریکلو / فقه و حقوق اسلامی سال اول پاییز و زمستان 1389 شماره 1

چکیده: قرارداد سرمايه گذاري عقد جديدي است که در زمان گذشته سابقه نداشته است. در قرارداد سرمايه گذاري، اعم از مستقيم و غيرمستقيم، سرمايه گذار بدون تضمينات کافي سرمايه خود را در اختيار سرمايه پذير قرار نمي دهد، لذا شرط ضمان سرمايه در اغلب قراردادهاي سرمايه گذاري درج مي شود. بنابراين، اين سوال مطرح است که شرط ضمان سرمايه طبق قواعد حقوق اسلام چه حکم و وضعيتي دارد. هر شرطي از حيث حکم ممکن است مبطل عقد، باطل و يا نافذ باشد که به نظر مي رسد شرط ضمان…

تحلیل شرط نقدی بودن ثمن در معاملات سلف

نویسنده: عبدالرسول احمدیان/منابع (نشریه): پژوهش های فقهی دوره یازدهم بهار ۱۳۹۴ شماره ۱

شما می‌توانید از طریق لینک زیر مقاله: تحلیل شرط نقدی بودن ثمن در معاملات سلف را دانلود نمایید.

چگونگی و ارتباط و درجه بستگی علم اقتصاد با قضاوتهای ارزشی

نویسنده:‌ حسن سبحانی

چکیده: در این مقاله که باهدف بحث و چگونگی ارتباط قضاوتهای ارزشی و علم اقتصاد نگارش یافته است، ضمن تبیین قلمرو و دامنه نفوذ و محدودیت های علم تجربی و معرفی میزان کاشفیت آن از حقیقت به بررسی اعتبارات و ارزش ها ازدیدگاه فلاسفه اسلامی پرداخته شده و اعتبارات به صورت اموری ذهنی معرفی گردیده اند. باور مقاله آن است که ارزشها در ایجاد واقعیات عینی ، که بخصوص موضوع مطالعه علوم انسانی هستند ، بدون تأثیر نمی باشند و به عبارت دیگر پدیده های اقتصادی متأثر از…

بررسی دیدگاه غربی و رویکرد اسلامی به ارتکاز ذهنی از ماهیت پول و اعتبار

نویسندگان: محمدمهدی مجاهدی مؤخر؛ رحیم دلالی اصفهانی؛ سعید صمدی؛ رسول بخشی

چکیده: ماهیت‌های وجودی قابل تصور در دنیای پیرامون یا عینی یا ذهنی با منشأ عینی هستند. در این میان، برخی پدیده‌ها نه در جهان خارج حضور فیزیکی دارند و نه در زوایای ذهنی ارتکاز می شوند، بلکه آنچه هست جعل یک واقعیت بیرونی یا ذهنی است. پول به عنوان یک ابتکار بشری برای سهولت در مبادلات اقتصادی می‌تواند ماهیتی عینی به شکل کالایی یا کاغذی بدون هیچ ارزش ذاتی و صرفاً امری قراردادی باشد. همچنین، به شکل جعلی در خلق اعتبار از هیچ امکان وجود دارد. آنچه در این…

بررسی نظری تعامل بین عدالت و رشد اقتصادی و نظریه اقتصاد اسلامی کاربردی از دیدگاه بهینه‌یابی پویا

نویسنده: رسول بخشی دستجردی

در ادبیات اقتصاد کلان متأثر از دیدگاه برخی اقتصاددانان متعارف اذعان می‌شود که رشد اقتصادی و توزیع عادلانه‌تر درآمدها اهدافی هستند که دستیابی همزمان به آن‌ها امکان‌پذیر نیست. زیرا حرکت در راستای توزیع عادلانه‌تر درآمدها تمایل کل به پس‌انداز را کاهش می‌دهد. اما چنانچه بر اساس مطالعات جدید حوزه اقتصاد رشد به این دو مقوله بنگریم، سازوکار بهینگی رشد، قاعده‌مندی این تقابل را درهم می‌شکند. به نظر می‌رسد برآمده از نظریه رشد بهینه، بالاترین رشد اقتصادی…

طرحی برای ساماندهی صندوق‌های قرض‌الحسنه

نویسنده : سید عباس موسویان

چکیده: یکی از ویژگیهای آموزه های اقتصادی اسلام که خیلی هم ترغیب شده، اعطای قرض الحسنه است. تجربه عینی نیز نشان داده که نهاد قرض الحسنه در رفع مشکلات مردم بسیار مؤثر بوده است؛ بنابراین، بر تمام عناصر نظام اسلامی (دولت، مجلس، قوه قضائیه) لازم است در ساماندهی هرچه قویتر، درست تر و کارآمدتر این نهاد مقدس اهتمام کنند. صندوق ها و مؤسسه های قرض الحسنه در جایگاه واسطه های پولی از طریق افتتاح حساب پس انداز و در مواردی حساب حواله ای وجوه مازاد مردم را جذب…

رویکردهای اقتصاددانان مسلمان در مسأله‌ی تحریم ربا

نویسنده: محمدحسین حسین زاده بحرینی / اندیشه حوزه 1384 شماره 53

چکیده: مسأله‏ی تحریم ربا در دو سطح قابل پی گیری است: در نخستین سطح، موجه و عادلانه بودن یا نبودن دریافت بهره توسط وام دهنده، فارغ از ملاحظات و آثار اجتماعی مترتب بر آن، مطمح نظر است و به این سؤال پاسخ داده می‏شود که آیا منطقاً و با غمض نظر از آموزه‏های دینی و ملاحظات اجتماعی، وام دهنده «حق» دارد، در ازای واگذاری بخشی از درآمد یا ثروت خود به دیگری برای مدتی معین، مازادی ثابت و از پیش تعیین شده - که اصطلاحا بهره نامیده می‏شود - از وی مطالبه نماید؟…

صلح ابتدایی

مسعود امامی/ فصلنامه فقه اهل بیت ۱۳۸۲، شماره ۳۴

پیشگفتار عقد صلح در میان عقود شناخته شده دارای امتیازات وویژگیهای منحصر به فردی است که به این عقد، جایگاه مهم ووالایی را بخشیده است. از سویی، عقدی مستقل و اصیل می باشد که در احکام و شرایط تابع هیچ یک از عقود دیگر نیست. از سوی دیگر، این عقد می تواند نتایج و ثمرات بیشترعقود و ایقاعات شناخته شده، یا حتی قراردادهای نو پیدایی را که تحت هیچ یک از عقود معین جای نمی گیرند، به بارآورد. این گستردگی و توسعه منحصر به عقد صلح می باشد،و عقود دیگراز آن بی بهره…

عقد اختیار

نویسنده: آیت الله مؤمن

يكى از عقود شناخته شده در بازار بورس مالى، به عقد اختيار است (1)، كه يكى از طرفين عقد، حقّ خود را در خريد يا فروش چيزى معيّن در ازاى عوضى معيّن به طرف مقابل واگذار مى‏كند؛ بنابراين، عقد اختيار، عقدى است كه در آن در زمان معيّنى بين حقّ خريد يا فروشِ مقدار مشخصى از كالايى كه با دقت توصيف شده است و عوض معيّن و مشخصى، مبادله انجام مى‏شود بدون اينكه عوض در هنگام خريد يا فروش كالا، جزئى از ثمن آن قرار گيرد، بلكه اين عوض، تنها در مقابل حقّ بيع يا شراء…