اوراق بهادار اجاره (صكوك اجاره)

چکیده: پيشرفت كشورهای اسلامی و پديدآمدن نيازهای جديد و كاميابی نسبی انديشه بانكداری اسلامی، انديشه وران مسلمان را به فكر طراحی ابزارهای مالی اسلامی انداخت. قابليت های عقدهای اسلامی و تجربه بازارهای مالی باعث شد تا در مدت زمان كوتاهی انواعی از ابزارهای مالی اسلامی طراحی و براي اجرا پيشنهاد شود.
گرچه همه ابزارها شاخص های لازم فقهی، اقتصادی و مديريتی را ندارند و به اين جهت نمی توانند و نتوانسته اند به صورت كامياب ظاهر شوند، برخی از آن ها در عين رعايت ضوابط شرعی، قابليت های بالای عملياتی و توجيه اقتصادی را دارند.
مقاله حاضر درصدد است يكی از اين ابزارها را كه بر اساس قرارداد اجاره عادی و اجاره به شرط تمليك طراحی شده تبيين كند. در اين ابزار، موسسه مالی ناشر اوراق با واگذاری اوراق به مردم، وجه های نقد آنان را با قرارداد وكالت جمع آوری می كند؛ سپس با استفاده از آن منابع، كالاهای سرمايه ای و مصرفی با دوام مورد نياز دولت، موسسه های وابسته به دولت، بنگاه های اقتصادی و خانوارها را خريد؛ آن گاه به قرار داد اجاره عادی با اجاره به شرط تمليك به آنان وامی گذارد. اوراق اجاره به ويژه اوراق اجاره به شرط تمليك از نوع ابزارهای مالی انتفاعی با نرخ بازده تقريبا معين شمرده مي شود و انتظار داريم مورد استقبال افراد ريسك گريز و متعارف قرار گيرد. اين ابزار، افزون بر گسترش رفاه عمومی، باعث رشد و توسعه سرمايه گذاری و توليد شده، ابزار مناسبی براي سياست مالی و پولی به شمار می آيد.